Onlangs kreeg ik de vraag of ik me aangetast voel in mijn artistieke vrijheid wanneer een redacteur ingrijpende veranderingen wil zien in een verhaal. De vraag kwam van een universitair docent, die zelf veel ervaring had met de strenge redactie van zijn wetenschappelijke publicaties. Mijn antwoord daarop was: nee. Een verhaal of een boek schrijven doe je niet alleen. Mijn ervaring is altijd geweest dat je altijd een beter resultaat neerzet in samenspraak met iemand anders, dan wanneer je je alleen blind staart op je eigen werk.

Het grootste plezier van het schrijven zit hem bij mij juist in het delen van mijn ideeën, de feedback van proeflezers en redacteurs, en de uitdaging om daarmee boven jezelf uit te stijgen. Je hebt proeflezers en redacteurs als auteur hard nodig om te kunnen blijven groeien in je vak.

Schrijven is een vak als alle andere, en een vaardigheid die je kunt leren. Natuurlijk moeten de ideeën en motivatie om te schrijven uit jezelf komen, maar je hoeft niet opnieuw het wiel uit te vinden, of te wachten tot zich plotseling een ongekend talent in jezelf manifesteert. Hoe je een goede narratieve structuur smeedt en hoe je personages ontwikkelt kan je niet alleen ontdekken door goede boeken te lezen en te observeren hoe anderen het aanpakken; veel ervaren schrijvers bieden ook heel concreet en waardevol advies.

Wetenschappelijke publicaties en fictie hebben daarmee ook iets gemeen. Hoe beter je research, hoe minder de redacteur hoeft in te grijpen!

Wat research betreft, mag je ook je publiek niet onderschatten als auteur. Lezers hebben een ontwikkelde smaak. Ze weten wat goed is en wat niet, welke schrijver zijn spreekwoordelijke huiswerk heeft gedaan. Ik doe daarom research naar de kleinste dingetjes, al is het maar hoe lang het lopen is van het universiteitsziekenhuis naar de wetenschapsbibliotheek in Oslo, of welke vissen het meest voorkomen op een bepaalde plek in de Noordzee. Die dingen maken het echt. Die dingen dagen je uit om gaten in het plot hermetisch te dichten als blijkt dat iets dat je voor ogen had eigenlijk niet kan. Om betere scenes te schrijven. Fouten maken doe je toch wel, of je nu een verhaal van tien of tachtigduizend woorden schrijft. Het blijft een complexe klus.

Voor Uit De Diepte heeft Jen Minkman van Dutch Venture Publishing de redactie verzorgd, en ik heb immens veel aan haar professionele blik op mijn werk gehad. Het herschrijven van het verhaal aan de hand van Jens advies heeft Uit De Diepte naar een hoger niveau getild. En aan de recensies van Brave New Love te lezen, die Uit De Diepte er vaak uitlichten als aanrader, heeft deze samenwerking enorme waarde gehad. Ik houd redacteurs dus in ere!